Từ dự án Venezuela, nhìn về hiệu quả kinh doanh của các liên doanh dầu khí

Ngày đăng: 2019-03-21 08:19:25

Bộ Công an đang điều tra “Dự án khai thác và nâng cấp dầu lô nặng Junin 2” mà Tập đoàn dầu khí (PVN) liên doanh với đối tác Venezuela mà Việt Nam góp vốn với tổng giá trị 1,24 tỷ đô la cùng phí tham gia hợp đồng không thu hồi được. Từ dự án Junin 2 nhìn về tổng thể các liên doanh dầu khí mà Việt Nam tham gia, hiệu quả đến đâu?

Một mỏ dầu của PVN liên doanh với nước ngoài. Ảnh:PVN

“Sự thật” về khoản tiền hoa hồng :

Dự án khai thác dầu khí Junin 2 tại Venezuela là tâm điểm sự chú ý của dư luận gần đây sau khi Tổng giám đốc PVN Nguyễn Vũ Trường Sơn- tại thời điểm 2010 đang là Tổng giám đốc Tổng công ty thăm dò khai thác dầu khí (PVEP), đơn vị ký hợp đồng trong liên doanh này- bất ngờ gửi đơn từ chức.

Dự án có tổng giá trị đầu tư 12,4 tỷ đô. Song ở giai đoạn 1, theo tỷ lệ 40% vốn góp trong liên doanh, PVN sẽ phải đóng 1,24 tỷ đô và 584 triệu đô la “phí tham gia hợp đồng”. Như vậy, Việt Nam sẽ phải góp 1,825 tỷ đô.

Tuy nhiên, khi dự án chưa có giấy phép đầu tư và bị các cơ quan của Quốc hội, Bộ Kế hoạch-đầu tư, Bộ Tài chính phản ứng song PVN đã rót 635 triệu đô chi phí các loại trong đó có 442 triệu đô la phí tham gia hợp đồng (bonus), coi như mất trắng. Và cũng theo hợp đồng đã ký, toàn bộ số cổ phần của PVEP trong liên doanh bị tự động chuyển cho đối tác vì không thanh toán đúng hạn. Xung quanh mức phí tham gia hợp đồng đã mất, có rất nhiều ý kiến cho rằng, khi chưa tiến hành thăm dò và hút một giọt dầu nào, khoản tiền “lại quả” mất cho đối tác rất phi lý.

Hôm 21/3, PVN đã phát đi văn bản giải trình về khoản chi phí này. Theo đó, tiền hoa hồng ở các hợp đồng dầu khí thực chất là khoản tiền mà nhà thầu nước ngoài phải trả cho nước chủ nhà khi ký hợp đồng dầu khí, theo thông lệ ngành dầu khí quốc tế. PVN nói khoản tiền này giống như tiền đi mua hồ sơ thầu, giá trị của nó cao hay thấp tùy thuộc vào tổng thể giá trị hợ đồng. Khi công ty dầu khí nước chủ nhà giao tài liệu cho Việt Nam thì phía PVN phải trả tiền. Nói khác đi, nó là một loại tiền cọc để buộc tham gia dự án.

Doanh nghiệp cũng giải thích rằng: Các công ty nước ngoài vào Việt Nam khai thác dầu cũng phải trả khoản tiền này. Ví dụ, BHP (Anh) đã phải trả quyền khai thác ở mỏ Đại Hùng 90 triệu đô la . Hay khi PVN liên doanh với phía Nga khai thác dầu ở mỏ Nhenhetxky thì cũng phải trả phí tham gia hợp đồng gần 100 triệu đô.

Việc thanh toán khoản phí này cũng theo luật dầu khí của từng nước.. Cụ thể, trong dự án Junin 2, khoản tiền phí tham gia dự án này là 584 triệu đô và phải chuyển ngay 300 triệu đô theo quy định của Venezuela. Phía PVN khẳng định: “Venezuela không chia chác, “lại quả” với nhà đầu tư Việt Nam”.

Vẫn theo PVN thì ở Venezuela, Nga cũng phải chi cho Công ty dầu khí quốc gia nước này ( PDVSA) 1 tỷ đô tiền phí tham gia hợp đồng...Và phía Venezuela cũng sẵn sàng cho Việt Nam chọn một lô khác nếu thấy thuận lợi, có hiệu quả kinh tế khá hơn.

Tuy nhiên, những số tiền đã mất tại dự án Junin 2 là không thể lấy lại được và PVN nhận định rằng đây là “rủi ro”.

Hiệu quả hàng loạt liên doanh khác thì sao?

Tin từ PVN cho biết, ở Việt Nam ngoài mỏ Bạch Hổ có trữ lượng lớn và khai thác từ năm 1986 đến nay hầu như đã cạn kiệt, thì hầu hết các mỏ dầu của Việt Nam đều bị đánh giá là trữ lượng nhỏ, không đem lại hiệu quả cho nhà đầu tư. Đó là lý do mà hàng chục các tập đoàn dầu khí lớn ở nước ngoài đã rút lui sau khi thăm dò.

Thậm chí, do giá dầu xuống thấp như ba năm gần đây thì mỏ Sông Đốc (cách mũi Cà Mau khoảng 205 km về phía Tây Nam) được vận hành từ 2008 cũng bị các đối tác trong liên doanh trả lại Việt Nam. Liên doanh này có tên là Công ty điều hành chung Trường Sơn (TS JOC) gồm Talisman (Canada) 30%, Petronas Carigali Overseas (Malaysia) và Việt Nam. TS JOC nay đã dừng dự án và bàn giao lại mỏ cho Chính phủ Việt Nam cuồi 2013.

Mặt khác, Việt Nam có trên 40 công ty dầu mỏ nước ngoài đang đầu tư vào các khâu từ thượng nguồn đền hạ nguồn dầu khí chủ yếu dưới hình thức góp vốn với Việt Nam để thực hiện các hợp đồng dầu mỏ. Hiệu quả các liên doanh không được công bố cụ thể nhưng tại thời điểm 2016, khi giá dầu suy giảm nhiều mỏ đã đóng cửa do chi phí khai thác quá cao không đem lại hiệu quả.

PVN cũng đi góp vốn với Liên bang Nga để thành lập các liên doanh thăm dò tại Nga và 38/100 mỏ đã đưa vào khai thác.

Tuy nhiên, trong báo cáo mới đây của Bộ Công thương gửi Ủy ban quản lý vốn Nhà nước của Chính phủ thì 13 dự án tìm kiếm, thăm dò dầu khí của PVN tại nước ngoài hầu hết không hiệu quả, buộc phải dừng hoặc chuyển nhượng dự án cho đối tác nước ngoài. Trong số này chỉ có hai dự án tại Nga góp 1,2 tỷ đô có dòng tiền chuyển về nước, đem lại hiệu quả. Các dự án tại Peru, Malaysia rơi vào tình trạng tương tự như Junin 2.

Theo: www.thesaigontimes.vn

Tin xem nhiều

Tiền lương luỹ tiến làm thêm giờ - doanh nghiệp hay người lao động có lợi?

Quy định tính tiền lương luỹ tiến làm thêm giờ khiến người lao động muốn làm thêm để có nhiều thu nhập, dù bị...

Chia nhau miếng bánh 335 tỷ USD, Việt Nam đâu thể chậm chân

Uber hay Grab chỉ là một ví dụ của nền kinh tế chia sẻ đang phát triển mạnh mẽ và Việt Nam không phải quốc gia duy...

Chuyển đổi số không đơn giản chỉ là chuyện về công nghệ

Một cuộc khảo sát gần đây của các giám đốc, CEO và giám đốc điều hành cấp cao cho thấy rủi ro chuyển đổi kỹ...

Ngành in TP. HCM thích ứng nhanh với cách mạng 4.0

Việc áp dụng công nghệ để chuyển từ in truyền thống sang in kỹ thuật số đã giúp ngành in TP. HCM chiếm hơn 65% thị...

Lãi suất cho vay khó giảm theo lãi suất điều hành

Việc loạt lãi suất điều hành giảm 0,25% sẽ không ảnh hưởng tới mặt bằng lãi suất thị trường nhưng là dấu...

“Niềm tin kỹ thuật số” từ khóa của an ninh mạng tương lai

Vào năm ngoái, không một đoạn hội thoại về kinh doanh nào kết thúc mà không nhắc đến cụm từ “chuyển đổi kỹ...

Thị trường Trung Quốc không còn dễ tính

Phải sớm giải quyết những vấn đề tồn tại trong xuất khẩu nông thủy sản sang thị trường Trung Quốc.

Quyết liệt phòng chống tình trạng 'đội lốt' hàng Việt

Chiều 13/9, Tổ công tác của Thủ tướng làm việc với các hiệp hội ngành hàng nhằm lắng nghe các kiến nghị về đẩy...

Banner bottom page 2
Banner bottom page